هنر ایران

آندره گدار در سال 1307 بنا به درخواست دولت وقت به ایران آمد تا مرکزی جهت باستان‌شناسی تأسیس کند، به تنظیم فهرستی از بناهای تاریخی و در صورت امکان بازسازی این بناها بپردازد. اقامت او در ایران بیش از سی سال طول کشید و در آن مدت، بخش عمده‌ی برنامه‌ی بسیار گسترده‌ای را که به او به‌عنوان آرشیتکت، باستان‌شناس، و درعین‌حال سرپرست موزه، محول شده بود به انجام رساند. علاوه‌براین، پروفسور گدار گروه‌هایی را جهت بازسازی تخصصی بناهای تاریخی و سنتی آموزش داد، که همان‌ها بعدا مسئولیت بازسازی بسیاری از بناهای تاریخی ارزشمند ایران را برعهده گرفتند. آندره گدار، در کنار این بازسازی‌ها، به ساخت ساختمان‌های نوین، از جمله موزه‌ی باستان‌شناسی تهران (موزه‌ی ایران باستان)، و دانشگاه تهران همت گذاشت. از خدمات دیگر او می‌توان به تأسیس دانشکده هنرهای زیبا به منظور تعلیم و تربیت آرشیتکت‌های ایرانی اشاره کرد. تسلط پروفسور گدار در هنر ایران به‌ویژه معماری و سنگ‌تراشی، شهرت زیادی دارد، به‌نحوی که طی سالیان متمادی، آثار متعدد تخصصی و اصیلی درباره‌ی تاریخ فرهنگ به رشته‌ی تحریر درآورده است. تاریخ تمدن و هنر ایران، از تمدن اولیه‌ی زاگرس یعنی مفرغ‌های لرستان تا آثار اخیر اسلامی را به‌سبب تأثیرپذیری از سبک‌ها و روش‌های بیگانگان در سیر تحول و تکامل خود، به‌سادگی نمی‌توان پی‌ گرفت. تا همین اواخر خارجیان امکان دسترسی به بسیاری از بناهای مذهبی، تاریخی و سایر ذخایر هنری را نداشتند. اثر کنونی آندره گدار توانسته تا میراث هنری بزرگ ایرانیان را به‌صورتی جامع و سخاوتمندانه ارائه دهد، به‌نحوی که تحلیلی کامل و روشن از هنر معماری، سنگ‌تراشی و هنرهای تزئینی را به‌دست می‌دهد. آندره گدار معماری را برترین نماینده‌ی هنر ایرانی می‌داند، و رویکرد پرشور و مستند وی از تاریخ معماری ایران، به سه‌هزار سال تاریخ هنر در ایران، پیوستگی بخشیده و بدان معنا و مفهوم می‌دهد. او، درعین‌حال، هنر ایرانی به‌ویژه سنگ‌تراشی، نقاشی، فرشبافی و هنرهای تزئینی را مورد بحث و بررسی قرار می‌دهد، و به‌همراه آن تحلیل روشن‌بینانه‌ای از سیر تحول سیاسی و مذهبی که دوره‌های عمده هنر ایران را متأثر ساخته ارائه می‌دهد و به‌این‌ترتیب بررسی و بینش خود را در چارچوب تاریخی مشخص به‌نحوی قرار می‌دهد که کمک شایانی به درک کامل هنر ایران می‌کند. کتاب هنر ایران، با ارائه‌ی 179 تصویر، 230 شکل و ۶ نقشه به‌همراه عکس‌هایی از شاهکارهای بیشمار، نمای زیبا و دلکشی از این تمدن بزرگ خاورمیانه‌ای به‌دست می‌دهد. در این اثر، ضمن ارائه‌ی جداول گاهشمار، دوره‌های هنر ایران با هنر مدیترانه، خاور نزدیک و هنر شرقی مقایسه می‌گردد.